Λεμφοίδημα κάτω άκρων. Διάγνωση και θεραπεία

Το λεμφοίδημα των κάτω άκρων είναι μια χρόνια πάθηση που προκαλεί συσσώρευση λεμφικού υγρού στο πόδι, λόγω βλάβης ή δυσλειτουργίας του λεμφικού συστήματος. Μπορεί να είναι πρωτοπαθές (γενετικής/συγγενούς αιτιολογίας) ή δευτεροπαθές (π.χ. μετά από χειρουργείο, ακτινοθεραπεία, φλεγμονές ή τραύματα).

Διάγνωση λεμφοιδήματος

Η διάγνωση γίνεται κλινικά, αλλά μπορεί να υποστηριχθεί με εξειδικευμένες εξετάσεις:

Κλινικά σημεία:

• Πρήξιμο (ιδίως στο πέλμα, αστράγαλο, γάμπα)
• Αίσθημα βάρους ή τάσης
• Δέρμα παχύτερο, με υφή “πορτοκαλιού”
• Δεν υποχωρεί εύκολα με ανύψωση του σκέλους
• Θετικό σημείο Stemmer (δεν μπορείς να ανασηκώσεις το δέρμα στη ρίζα των δακτύλων)

  Διαγνωστικές εξετάσεις:

• Λεμφοσπινθηρογράφημα (χρυσός κανόνας – δείχνει τη ροή της λέμφου)
• Υπέρηχος (αποκλείει φλεβική θρόμβωση, δείχνει το πάχος των ιστών)
• MRI/CT σε δύσκολες περιπτώσεις
• Βιοψία σε σπάνιες περιπτώσεις (για διαφορική διάγνωση από κακοήθεια)

Αίτια λεμφοιδήματος

Πρωτοπαθές (σπάνιο)

• Γενετικό/συγγενές πρόβλημα λεμφαγγείων
• Μπορεί να εμφανιστεί στην παιδική ή ενήλικη ηλικία

  Δευτεροπαθές (συχνότερο)

• Μετά από χειρουργείο (κυρίως γυναικολογικό, ογκολογικό)
• Ακτινοθεραπεία
• Λοίμωξη (π.χ. ερυσίπελας)
• Τραύματα
• Κακοήθεια (σε προχωρημένα στάδια)

Θεραπεία λεμφοιδήματος

Δυστυχώς δεν υπάρχει οριστική ίαση, αλλά υπάρχουν αποτελεσματικές μέθοδοι διαχείρισης:

Συνδυαστική Αποσυμφορητική Θεραπεία (CDT)

Η πιο αποτελεσματική θεραπεία, περιλαμβάνει:

• Αποσυμφορητικό μασάζ (Manual Lymph Drainage – MLD)
  Ειδικό μασάζ που βοηθά στην απορροή της λέμφου
  
• Πολυστρωματική περίδεση (bandaging)
  Ειδικοί επίδεσμοι για αποσυμπίεση του σκέλους
• Κάλτσες συμπίεσης (τάξης II ή III)
  Καθημερινή εφαρμογή για έλεγχο του οιδήματος
• Ασκήσεις και κινησιοθεραπεία
  Βοηθούν τη λέμφο να κυκλοφορεί καλύτερα

Φαρμακευτική αγωγή

• Δεν είναι πολύ αποτελεσματική από μόνη της
• Μπορεί να χορηγηθούν φλεβοτονικά ή διουρητικά μόνο σε ειδικές περιπτώσεις

Επέμβαση (σε επιλεγμένες περιπτώσεις)

• Μικροχειρουργικές επεμβάσεις (λεμφαγγειοαναστομώσεις, μεταφορά λεμφαδένων)
• Λιποαναρρόφηση σε προχωρημένο στάδιο με ίνωση

Τι μπορείς να κάνεις καθημερινά:

• Ανύψωση ποδιού όσο γίνεται μέσα στη μέρα
• Αποφυγή τραυμάτων και λοιμώξεων
• Χρήση κάλτσας συμπίεσης καθημερινά
• Καθημερινό περπάτημα ή ήπια άσκηση
• Αποφυγή υπερβολικής ζέστης